Indonesische fusion keuken met Nederlandse invloeden

De Indo keuken is een fusion kook- en culinaire traditie die voornamelijk in Indonesië en Nederland voorkomt, maar ook in België, Zuid-Afrika en Suriname. Deze keuken kenmerkt zich door een fusie van de originele Indonesische keuken met Euraziatische invloeden-voornamelijk Nederlandse, maar ook Portugese, Spaanse, Franse en Britse-en vice versa.

De Nederlandse koloniale families werden via hun huishoudelijk personeel en koks blootgesteld aan de Indonesische keuken, waardoor ze een smaak ontwikkelden voor inheemse tropische specerijen en gerechten. Een opmerkelijk koloniaal gerecht uit Nederlands-Indië is de rijsttafel, die bestaat uit 7 tot 40 populaire gerechten uit de hele kolonie.

Door het kolonialisme introduceerden de Nederlanders Europese gerechten zoals brood, kaas, gegrilde steak en pannenkoeken. Als producent van gewassen als koffie en thee waren deze ook populair in het koloniale Nederlands-Indië. Brood, boter en margarine, sandwiches gevuld met ham, kaas of jam, poffertjes, pannenkoeken en Nederlandse kazen werden vaak geconsumeerd door koloniale Nederlanders en Indos tijdens het koloniale tijdperk.

Sommige van de inheemse aristocratie (nobles) en een paar opgeleide inboorlingen werden blootgesteld aan de Europese keuken, die hoog in aanzien stond als de keuken van de hogere klasse van de Nederlands-Indische samenleving. Dit leidde tot de overname en fusie van de Europese keuken in de Indonesische keuken.

Sommige gerechten die tijdens het koloniale tijdperk zijn ontstaan, zijn door Nederland beïnvloed: ze omvatten selat solo (Solo salade), bistik jawa (Javaanse biefstuk), semur (van Nederlands "smoor"), sayur kacang merah (brenebon) en sop buntut (ossenstaartsoep). Cakes en koekjes kunnen hun oorsprong ook herleiden tot Nederlandse invloeden, zoals kue bolu (taart), pandan cake, lapis legit (spekkoek), spiku (lapis Surabaya), klappertaart (kokostaart) en kaasstengels (kaaskoekjes).

Indo culinaire cultuur heeft een blijvende impact gehad op de Nederlandse samenleving. Er is geen andere plek buiten Indonesië met zo'n overvloed aan Indonesisch eten. Indos speelden een cruciale rol bij het introduceren van zowel de Indonesische keuken als de Indo fusion keuken in Nederland, waardoor het zo populair werd dat sommigen het beschouwen als een integraal onderdeel van de Nederlandse keuken.

De gravin C. van Limburg Stirum schrijft in haar boek "De Kunst van het Nederlandse Koken" (1962): "er bestaan talloze Indonesische gerechten, waarvan sommige uren duren om te bereiden; maar een paar gemakkelijke zijn zo populair geworden dat ze kunnen worden beschouwd als 'nationale gerechten'". Ze geeft recepten voor gerechten die gemeengoed zijn geworden in Nederland: nasi goreng (gebakken rijst), pisang goreng (gebakken bananen), lumpia goreng (gebakken loempia's), bami (gebakken noedels), satay (gegrild vlees aan een spies), sataysaus (pindasaus) en sambal ulek (chilipasta).

De Indonesische keuken is namelijk een verzameling van regionale keukens van de duizenden eilanden die Indonesië rijk is, terwijl de Indische keuken meer een gemengde keuken is van Indonesische gerechten met Chinese en Europese invloeden.

De Indische keuken is heel veelzijdig! Met lokale en Europese invloeden vinden we er ook een heleboel verschillende soorten groenten in terug. Vaak eet men er boontjes of peultjes, taugé, sjalotjes en witte of Chinese kool. In Indische recepten wordt vaak gebruikt gemaakt van sambal. Best een beetje pittig dus! Het is daarom vaak lekker om wat fris erbij te drinken. Water, thee of sap doen het vaak ook goed. En heb je wat te vieren? Een frisse, lichtzoete wijn past vaak mooi bij de kruidigheid van het eten.

Over het algemeen is Indisch eten best gezond! Er wordt veel gekookt met verse ingrediënten en er zitten haast altijd wel lekker veel groenten in Indische recepten. Met veel kip, vis en zeevruchten zijn veel Indische gerechten ook nog eens vetarm en bevatten ze ook weinig calorieën.

De Indische keuken bestaat uit een heleboel typische gerechten. En in Nederland zijn veel daarvan wel bekend! Denk maar aan rendang, sajoer boontjes, babi pangang of nasi goreng met kipsaté. Maar ook nasi kuning, soto, ajam ketjap, daging smoor, ikan pepesan en gado gado is typisch Indisch eten dat je een keer geprobeerd moet hebben.

Indisch of Indonesisch. Ze worden vaak door elkaar gebruikt, maar er zit wel degelijk verschil in. Met de Indonesisch keuken bedoelen we namelijk authentieke gerechten uit Indonesië. Indische recepten zijn Indonesische recepten met Europese of Nederlandse invloeden. Een samensmelting van twee keukens.

De rijst staat op. De wok staat te dampen en je keuken vult zich langzaam met kruidige geuren. En dan weet je het: hier worden heerlijke Indische recepten gekookt. Bij Lassie laten we je dan ook graag kennismaken met gerechten uit de Indo-keuken. Op een ontzettend lekkere, relatief snelle en bovenal makkelijke manier.

Voorbeelden van gerechten

De volgende gerechten zijn voorbeelden van de Indonesische fusion keuken met Nederlandse invloeden:

• Bistik jawa, Javaanse biefstuk, een Europees beïnvloed gerecht uit Solo.
• Friet sate, frieten geserveerd met satay.
• Satay, vlees aan een spies gegrild.
• Semur, vleesstoofpot (voornamelijk rundvlees), dat wordt gesmoord in dikke bruine jus.
• Spekkoek, gelaagde cake bevat een mix van Indonesische kruiden, zoals kardemom, kaneel, kruidnagel, foelie en anijs.

De Countess C. van Limburg Stirum schrijft in haar boek "The Art of Dutch Cooking" (1962): hier bestaan talloze Indonesische gerechten, sommige nemen uren in beslag om te bereiden; maar een paar eenvoudige gerechten zijn zo populair geworden dat ze kunnen worden beschouwd als "nationale gerechten". Ze geeft recepten voor gerechten die gemeengoed zijn geworden in Nederland: nasi goreng (gebakken rijst), pisang goreng (gebakken bananen), lumpia goreng (gebakken loempia's), bami (gebakken noedels), satay (gegrild vlees aan een spies), sataysaus (pindasaus) en sambal ulek (chilipasta).

Rijsttafel, een voorbeeld van de overvloedige Indonesische keuken.

Spekkoek, een gelaagde cake met Indonesische kruiden.

Images gallery